رونق تولید ملی | پنج‌شنبه، ۸ اسفند ۱۳۹۸

دروازه قرآن شیراز - نمایش محتوای تولیدات ویژه

 

 

دروازه قرآن شیراز

دروازه قرآن شیراز

Quran Gate of Shiraz

دروازه قرآن یکی از دروازه‌های به جای مانده از دوره‌های قدیم در شیراز است که امروزه به عنوان یکی از آثار تاریخی این شهر به حساب می‌آید.

در قدیم شیراز دارای 6دروازه بوده است .هم اکنون در شیراز دروازهای به جز دروازه قرآن وجود ندارد اما مردم شیراز هنوز به محل دروازه های قدیمی اشاره می کنند که عبارتند از : 'دروازه قرآن,دروازه اصفهان, دروازه سعدی ,دروازه قصابخانه, دروازه کازرون ,دروازه شاه داعی الی اله'

در مدخل تنگ الله اکبر با دروازه ای روبرو هستیم ,که به دروازه قرآن معروف شده است. این دروازه به دستور عضدالوله دیلمی ساخته شده وجه تسمیه آن بخاطر قرآنی است ,که به دستور امیر در آن قرارگرفته شده است .تا مسافرین به سلامت ازآن عبور کنند.این طاق به مرورزمان به خرابی رفت ,تااینکه درزمان کریم خان زند ازنوساخته شد وقرآن معروف به هفده من که منسوب به خط سلطان ابراهیم بن شاهرخ تیموری در اطاقک بالای آن گذاشته شد.

این دروازه با نا بخردی شهرداری شیراز به دستور رضاخان در سال 1316شمسی ویران شد و قرآنش به موزه پارس انتقال یافت .اما باردیگر این دروازه بابلندنظری یکی ازبازرگانان معروف شیراز بنام مرحوم حسین ایگار در سال 1328شمسی تجدید بنا گردید.این بنا در تاریخ    1375با شماره 1800 در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است .

دروازه قرآن در شمال شرقی شهر شیراز در تنگ الله اکبر میان کوه چهل مقام و کوه باباکوهی قرار دارد و در واقع در خروجی شیراز به سمت شهر مرودشت واقع شده‌ است.  این بنای تاریخی در کنار فلکه طاووسیه شیراز قرار دارد. دروازه قرآن در فاصله کمتر از ده متری مقبره خواجوی کرمانی و همچنین فاصله کمتر از پانصد متری باغ جهان نما و همچنین فاصله کمتر از هزار متری مقبره شاعر نامدار پارسی زبان حافظ شیرازی و باغ جهان نما قرار دارد.

این دروازه در ابتدا در زمان عضدالدوله دیلمی ساخته شد و قرآنی در آن جای داده شد تا مسافران با گذر از زیر آن متبرک شوند. در دوره زندیه کریم خان زند این دروازه را بازسازی کرد و اتاقی به بالای آن افزود و دو جلد قرآن بزرگ نفیس، به خط سلطان ابراهیم بن شاهرخ تیموری، در اتاقک بالای آن جای داد. این قرآن‌ها، که به «قرآن هفده من» معروف‌اند، اکنون از دروازه قرآن به موزه پارس انتقال یافته‌اند.

 دروازه قرآن در دوره قاجاریه به علت وقوع چندین زلزله دچار صدمات زیادی شد که محمد زکی خان نوری آنرا تعمیر نمود. این بنا در گذشته طاق قران نیز نامیده شده‌است. روزهای اول هرماه مردم از شهر خارج شده و از زیر این طاق عبور می‌کرده‌اند.درسال ۱۳۱۵ این بنا به دستور رضاخان، تخریب شد.

دروازه قرآن در سال ۱۳۲۸ شمسی با همت یکی از بازرگانان شیراز به نام حاج حسین ایگار معروف به اعتماد التجار، با فاصله کمی از دروازه کهن ساخته شد. دروازه جدید در اندازه بزرگ تر، شامل دهانه قوس تیزه دار و دو ورودی کوچک بر روی جرزهای دو طرف و اتاق مستطیل شکلی بر فراز آن برای گذاشتن قرآن ساخته شد.

در این بنا، آیاتی از قرآن را به خط ثلث و نسخ دور تا دور در دروازه قرآن نگاشته‌اند ؛ در پیشانی شمالی این طاق آیه: «انّ هذا القران یهدی للتی هی اقوم». (سوره اسراء، آیه ۹) و بر پیشانی جنوبی و سمت شهر شیراز آیه: «قل لئن اجتمعت الانس و الجنّ علی...». (سوره اسراء، آیه ۸۸) و در گوشه غربی طاق آیه: «انّا نحن نزّلنا الذّکر» و ادامه آیه در گوشه شرقی: «و انّا له لحافظون» (سوره حجر، آیه ۹) نوشته شده‌است.

در بالای دروازه دو نسخه قرآن دستنویس به خط ثلث عالی منسوب به ابراهیم سلطان فرزند شاهرخ تیموری قرار داشت. در سال ۱۳۱۶ هجری شمسی دو قرآن خطی موجود در آن به موزه پارس انتقال یافت که همچنان در این موزه نگهداری می‌شوند.

Loading the player...